Kaas

Kaas  werd ongeveer 6000 jaar geleden ontdekt door de nomaden. Zij bewaarden verse melk in de magen van dieren en trokken daarmee rond. De melk werd zo heen en weer geklotst en kwam in contact met de bacteriën die in de maag zaten. De gestremde melk zag er anders uit maar smaakte toch goed; het fenomeen kaas was geboren.

Een plakje, een blokje, een heel stuk of verwerkt in een gerecht: kaas is niet weg te denken uit de Nederlandse Keuken en eetgewoonten. Kaas wordt gemaakt van melk  waarbij het vocht van de melk van alle andere ingrediënten wordt gescheiden. Vervolgens wordt er aan het mengsel stremsel, zuursel en zout toegevoegd waarna het rijpingsproces kan beginnen. Kaas wordt van verschillende soorten melk gemaakt en kan zeer verschillend zijn van structuur en substantie. Zo zijn sommige kazen vetter dan andere kazen, hebben een sterkere smaak, zijn smeerbaar  of (kei)hard. Goudse kaas ,Edammer ,Leerdammer  of gewoon boerenkaas  - we eten er per Nederlander zo'n 15 kilo per jaar van. 
Contents[Hide]

Koe, geit en meer

De koe is de bekendste leverancier van de melk die wordt gebruikt om kaas te maken, maar ook de melk van andere dieren wordt gebruikt om kaas te maken. Een aantal voorbeelden: 

  • Geitenkaas  wordt gemaakt van geitenmelk. Geitenkaas heeft een wat scherpe smaak. Je hebt harde geitenkaas en er is geitenkaas die zachter is en wordt gebruikt in salades en voor gerechten (maar ook heel lekker op brood is).
  • Schapenkaas wordt gemaakt van de melk van het schaap. De bekendste schapenkaas is de Roquefort . Schapenkaas heeft een vollere smaak en zit bordevol vitaminen A, B en C. Schapenkaas wordt vaak als alternatief gebruikt voor mensen die een koemelkallergie hebben. 
  • De bekendste buffelkaas is buffelmozzarella . Buffelkaas wordt gemaakt van melk van de buffel.
  • Paardenkaas wordt gemaakt van paardenmelk. Paardenmelk is niet officieel erkend als melksoort in Nederland. In Frankrijk en België echter wel. 
  • Van kamelenmelk wordt kamelenkaas gemaakt. Dit is een vrij 'nieuwe' kaas die naar verluid dezelfde smaak heeft als Camembert. 

Blokjes, geraspt of plakjes

Kaas is een absolute favoriet voor veel Nederlanders als broodbeleg, smaakmaker of borrelhapje. De verschillende uitvoeringen en varianten waarin we het melkproduct tegenkomen zijn als volgt:

Een lekker stuk kaas vind je in elke koelkast terug. Doe het stuk in een speciale kaasdoos  om de kaas vers te houden. Je schaaft plakken met een kaasschaaf . 

Geen tijd om met de kaasschaaf los te gaan, dan zijn plakken kaas  ideaal. Vaak zijn de harde randjes al verwijderd en kan 'ie direct op de boterham . 

Borrel of feestje? Dan zijn blokjes kaas  een makkelijke én lekkere optie. Zet een bakje mosterd  neer voor oude of gerijpte kaas of maak spiesjes  met witte druiven en jonge kaas. 

Lekker voor over de pasta met tomatensaus of als krokant korstje voor een pittige ovenschotel . Naast geraspte kaas wordt ook strooikaas  gebruikt, dit is nog fijner gemalen. 

Lekker, goed voor de lijn en zeer gemakkelijk is smeerkaas . Smeerkaas wordt gemaakt van gesmolten harde kaas waaraan zout wordt toegevoegd.

Van jong tot overjarig

De rijping van de kaas beïnvloedt de smaak van de kaas. Tijdens de rijping van de kaas ontstaan er gaten in de kaas, gatenkaas. Nederlandse kazen hebben meestal weinig gaten. Des te langer de kaas rijpt, des te harder deze wordt waardoor de smaak vaak pittiger wordt. Zo zijn er de volgende termen voor kaas die zijn gebaseerd op de rijping van de kaas. Tijdens het de bereiding van de kaas worden soms kruiden toegevoegd om de kaas een karakteristiekere smaak te geven. Voorbeelden daarvan zijn: komijnenkaas ,mosterdkaas  en pestokaas .

Jonge kaas  rijpt ongeveer 4 weken. 

Jong-belegen kaas  rijpt 8-10 weken.

Belegen kaas ligt 16-18 weken op de planken. 

Extra-belegen kaas  ligt 7-8 maanden te rijpen.

Oude kaas  rijpt 10-12 maanden, extra gerijpte kaas tenminste 18 maanden. 

Plusjes en minnetjes

Naast de verdeling van jong naar oud kan kaas ook worden gecategoriseerd op vetpercentage. Dit wordt geïndiceerd met het '+' teken. Het cijfer dat voor de + staat verwijst naar het vetpercentage in de droogstof van de kaas. Een voorbeeld van een overzicht van vet naar vetarme kaas:

Nederlandse Kazen

Nederland is een kaasland. Een broodje met kaas, een kaassoufflé  of een lekker plakje uit het vuistje: er zijn weinig Hollanders die je er geen plezier mee doet. In het buitenland kan je bij elke kaasboer wel een stukje Gouda (spreek uit als "Goeda") of Old Amsterdam  vinden. Alle bekende Nederlandse kazen op een rijtje. Van de typische rookkaas tot kaas zonder rijpingsproces: de verse kaas. 

  • Hervekaas (Limburger Cheese)
  • Hooikaas
  • Kernhemmer
  • Leerdammer
  • Leidse kaas 
  • Meikaas
  • Noord-Hollandse kaas
  • Rookkaas
  • Smeerkaas 
  • Verse kaas

Internationale Kazen

Niet alleen in Nederland zijn we kaasgekken; ook andere Europese landen zijn niet alleen gretig kaasafnemers maar ook zelf producent van het melkproduct. Een overzicht van de lekkerste kazen uit diverse landen. 

België

  • Maredsous
  • Oud Brugge 
  • Passendale
  • Wijnendale

Franse Kazen

  • Brie 
  • Camembert
  • Roquefort
  • Port Salut

Italië

Griekenland

Zwitserland

Gerelateerde producten

Kaasmessen

Kaasplankjes 

Caquelons 

Kaasraspen 

Gerelateerde shopgidsen

Port

Fondue

Rode wijn

Kookboeken

Witte wijn